Geen recht op aftrek voor btw op adviesdiensten inzake aandelenoverdracht

Een btw-ondernemer die een adviseur heeft ingeschakeld voor de verkoop van zijn aandelen in een onderneming, heeft geen recht op aftrek van de btw op de succesfee die de adviseur hem in rekening brengt.

Btw-ondernemer X B.V. (hierna: X), waarvan D enig aandeelhouder is, hield tot maart 2013 50% van de aandelen in E B.V. (hierna: E). De andere helft van de aandelen in E werd gehouden door F B.V. (hierna: F), waarvan G enig aandeelhouder is. Tot maart 2013 verrichtten zowel X als F managementdiensten tegen vergoeding voor E. In 2012 hebben X en F een mandaatovereenkomst gesloten met H B.V. (hierna: H), op basis waarvan H advies en ondersteuning verstrekte bij de verkoop van E. Naast een honorering op uurbasis is overeengekomen dat H een succesfee ontvangt die berekend wordt op basis van de verkoopopbrengst. In 2013 hebben X en F hun gehele aandelenbelang in E verkocht aan I B.V. (hierna: I), aan wie X na de verkoop managementdiensten verricht. 

In geschil is of X de btw die H ter zake van de succesfee in rekening heeft gebracht in aftrek mag brengen. In het bijzonder vragen partijen zich af of de verkoop van het belang van X in E is aan te merken als de overdracht van een algemeenheid van goederen, of de diensten door H rechtstreeks en onmiddellijk samenhangen met de verkoop van aandelen door X en zo niet, of de kosten hiervan kwalificeren als algemene kosten.

In deze zaak is door Rechtbank Gelderland geoordeeld dat de overdracht van 50% van de aandelen in E niet kwalificeert als de overgang van een algemeenheid van goederen. De feiten dat F ook zijn aandelen verkocht heeft en beide personen hun managementwerkzaamheden aan I hebben overgedragen, doen hieraan niet af. Er is sprake van een aandelenoverdracht, die is vrijgesteld van btw-heffing. Naar het oordeel van de rechtbank heeft X niet aannemelijk heeft gemaakt dat hij de diensten van H gebruikt heeft voor btw-belaste handelingen en evenmin dat de succesfee deel uitmaakt van de algemene kosten van zijn economische activiteit in het geheel. Integendeel: uit de mandaatovereenkomst kan volgens de rechtbank worden afgeleid dat X de diensten van H gebruikt voor btw-vrijgestelde activiteiten, te weten in het kader van de verkoop van zijn aandelen in E. Er is sprake van rechtstreekse en onmiddellijke samenhang tussen de succesfee en de vrijgestelde aandelenverkoop. De btw op de succesfee komt derhalve niet voor aftrek in aanmerking.

Dat de overdracht van sec (50%) aandelen geen overdracht van een algemeenheid van goederen is, is in lijn met de jurisprudentie van het HvJ en de Hoge Raad (zie 11.5.2). Ten aanzien van de vraag of aannemelijk is gemaakt dat de advieskosten algemene kosten vormen hecht de rechtbank onzes inziens wel erg veel waarde aan de niet volledige verdiscontering van deze kosten in de prijs van de management- of andere werkzaamheden. Naar onze mening blijkt uit de jurisprudentie van het HvJ -bijv. over de nakomende kosten (lees: kosten die opkomen na de bedrijfsbeëindiging)- dat een (volledige) verdiscontering in casu niet noodzakelijk is voor de kwalificatie van de advieskosten als algemene kosten. Zie 8.3.1.5 voor meer informatie over de btw-vrijstelling voor de overdracht van aandelen en 10.1 voor meer informatie over de aftrek van voorbelasting.